Токтогул суу сактагычы

Токтогул суу сактагычы — Кыргызстандын эң ири жасалма көлү жана өлкөнүн энергетикалык системасынын “жүрөгү”. Ал Нарын дарыясынын нугунда, Жалал-Абад облусунун түндүгүндө жайгашкан. Токтогул шаары суу сактагычтын түндүк жээгинде жайгашкан. Бишкек–Ош унаа жолу суу сактагычты чыгыш тарабынан айланып өтөт: түндүктөн Чычкан капчыгайы аркылуу келип, андан ары Нарын дарыясын бойлой түштүккө кетет.

Суунун деңгээли мезгилге жараша (жаан-чачынга жана электр энергиясына болгон суроо-талапка байланыштуу) олуттуу өзгөрүп турат. Жайында суу жакшы жылып, сууга түшүүгө ыңгайлуу. Эң жакшы жерлер — Токтогул шаарына жакын жана түштүк жээкте, жол көл жээгинен алыстап кеткен жерге жакын аймактар. Баса, Токтогулдун жанында түнөөгө ылайыктуу эң сонун жай бар, аны биз ишенимдүү сунуштай алабыз.

Көлгө жетүү Бишкек–Ош трассасы аркылуу мүмкүн. Эгер түндүк жактан түшүүнү кааласаңыз, Токтогул шаарынын турак жай кварталдары аркылуу өтүп, жээкке алып баруучу жолдордун бирин тандаңыз (трасса бул жерде суудан кыйла алыс жайгашкан). Түштүк тараптан жетүү кыйла ыңгайлуу: жол жээктен бир нече жүз метр гана аралыкта өтөт. Сууга түшүү үчүн бир нече жол бар, алардын бири навигациянын акыркы чекити катары көрсөтүлгөн.

Кээ бир жерлерде түбү таштуу, ошондуктан атайын бут кийим пайдалуу болушу мүмкүн. Жалпысынан суу тунук жана жагымдуу, чоң толкундар сейрек болот.

Бишкектен Ошко (же Сары-Челекке) бара жатсаңыз, айланадагы кооз жерлерге көңүл буруңуз. Жол Ала-Бель ашуусунан Чычкан капчыгайы аркылуу түшөт. Бул жерде бийиктик зоналуулугу жакшы байкалат: ылдыйлаган сайын аба жылыйт, өсүмдүктөр көбөйөт. Аймакта жөө жүрүү маршруттары бар, мисалы Итагар өрөөнүндө.

Токтогул шаары түнөп кетүүгө ыңгайлуу, мейманканалар жана кафелер бар. Суу сактагычтын чыгышында, Нарын дарыясындагы көпүрөнүн жанында Камбар-Ата ГЭСтеринин каскады жайгашкан (айрым бөлүктөрү дагы курулуп жатат). Түштүктө жол кайрадан Нарын дарыясына чыгып, Кара-Көл шаарына жакын өтөт.

Андан ары жол дарыяны бойлой буралып, бир нече жолу жээктен жээкке өтөт. Көптөгөн көрүү аянтчалары бар. Сары-Челекке бурулуш Таш-Көмүр шаарчасында жайгашкан. Бул жерде “Капиталдык” көпүрө бар — мурда чоң курулуш болгон, азыр жөө адамдар гана колдонушат.